Synagoga przy ul. Berka Joselewicza w Brzesku

 

Zamieszczone poniżej, unikatowe zdjęcia zostały zrobione na początku 1915 roku przez austriackiego oficera (o nieznanych personaliach), stacjonującego z 59 pułkiem piechoty z Beregenz i sztabem 4 Armii w Brzesku.

Oficer ten pozostawił po sobie album z fotografiami, dokumentujący jego szlak bojowy w czasie I Wojny Światowej. Kilka z tych fotografii zostało zrobionych w Brzesku, utrwalając nieznane fragmenty historii naszego miasta.

Właścicielem zdjęć jest obecnie Marek Sukiennik, znany brzeski kolekcjoner pamiątek związanych z historią Brzeska.

Skrzyżowanie ul. B. Głowackiego i ul. Berka Joselewicza

czerwiec 2012 r.

fot. Paweł Nowak

Prezentowane poniżej trzy zdjęcia z tego albumu, przedstawiają nieznany do tej pory i niewidoczne od głównej ulicy, fragmenty miasta w okolicy skrzyżowanie ul. Bartosza Głowackiego i ul. Berka Joselewicza (noszącą także swego czasu nazwę Wapienna).

Dobrze widoczne są na zdjęciu tylne elewacje, istniejących do tej pory, budynków przy ul. Bartosza Głowackiego.

"X" zaznaczono w przybliżeniu miejsca gdzie stał autor zdjęć z 1915 roku 

fot. Paweł Nowak

Zdjęcia są bardzo cenne, jako że widoczna jest na nich nieistniejąca już Synagoga (duży piętrowy budynek po lewej stronie) przy ul. Berka Joselewicza - jedna z trzech synagog jakie funkcjonowały przed II WŚ w Brzesku. Są to jedyne znane do dzisiaj fotografie tego budynku.

Styczeń 1915 r. Luty 1915 r.

Kwiecień 1915 r.

Przez porównanie planu miasta z okresu okupacji niemieckiej, zamieszczonego przez Jana Burlikowskiego w "Kronikach Miasta Brzeska" z informacjami uzyskanych przez Pawła Nowaka od jednego z mieszkańców (prosił o anonimowość) widocznych na zdjęciu budynków, udało się ustalić lokalizację budynku synagogi.


fot. Jacek Filip

fot. Paweł Nowak

ul. Berka Joselewicza

2012 r.


Budynek synagogi zajmował działkę od znaku "2.50 zł" do budynku na którym wisi tablica "PRALNIA" i został rozebrany w latach 1949-1951.

Fragment planu miasta (lata 40 XX w.)

Pierwsze dwa budynki (od lewej) nie istniały w roku 1915 ale widoczne są już na planie z lat 40-tych. (fot. Paweł Nowak) Niezabudowana działka była tutaj już w czasie okupacji niemieckiej. (fot. Paweł Nowak)

Dokładna data powstania i zburzenia synagogi nie jest znana. Być może w przyszłości z pomocą czytelników uda się ustalić dodatkowe fakty związane z historią tej budowli.

 

Opracował :

Zbigniew Stós

przy współpracy

Marka Sukiennika i Pawła Nowaka

19 listopada 2012 r.


Od admina: O innej synagodze mieszczącej sie przy ul. Kardynała Stefana Wyszyńskiego pisałem w artykule "Parę słów o największej brzeskiej Synagodze" 


Od admina: Inne zdjęcia z tego albumu zamieszczono także w następnych artykułach.

Zbigniew Stós "Kwatery oficerów z 59 pułku piechoty w budynkach przy ul. Mickiewicza w Brzesku w miesiącach styczeń-kwiecień 1915 r."

Zbigniew Stós  "Kolejne zdjęcia z początku 1915 roku zrobione przez austriackiego oficera stacjonującego z 59 pułkiem piechoty z Beregenz w Brzesku."

10 lutego 2013 r.